TS EN 9100

TS EN 9100, havacılık ve uzay sektöründe kullanılan kalite yönetim sistemlerini ele alan bir standarttır. ISO 9001:2000’in genel kalite yönetim sistemi şartlarını esas alır ve bu çerçeveye havacılık sanayii için ek gereklilikler getirir. Bu nedenle belge, yalnızca genel bir kalite sistemi mantığı sunmakla kalmaz; yüksek güvenilirlik, izlenebilirlik ve disiplinli süreç yönetiminin özellikle önemli olduğu bir sektöre uyarlanmış bir model sağlar.

Havacılıkta kalite yönetiminin teknik odağı

Havacılık ve uzay ürünlerinde kalite yönetimi, tasarımdan üretime, montajdan servise kadar uzanan zincirin kontrol altında tutulmasına dayanır. Bu alanda kalite, yalnızca son ürün muayenesi anlamına gelmez; süreçlerin planlanması, değişikliklerin yönetilmesi, uygun kayıtların tutulması ve tedarik zincirinin denetlenmesi gibi unsurları da kapsar. Havacılık uygulamalarında küçük bir uygunsuzluk bile emniyet, performans ve operasyonel süreklilik açısından büyük sonuçlar doğurabileceğinden, yönetim sisteminin yapısı genel sanayi uygulamalarına göre daha sıkı ve sistematik olur.

Bu standardın sağladığı çerçeve

• ISO 9001:2000 tabanlı kalite yönetim sistemi şartlarını havacılık ve uzay sektörü bağlamında ele alır.
• Genel kalite yönetimi yaklaşımına sektöre özgü ilâve şartlar ekler.
• Tasarım, geliştirme, üretim, montaj ve servis faaliyetlerini kapsayan bir model mantığıyla ilişkilendirilir.
• Kuruluşların süreçlerini, dokümantasyonunu ve kontrol düzenini havacılık uygulamalarına uygun biçimde yapılandırmasına yardımcı olan bir teknik referans niteliği taşır.

Bu standart, kalite güvence yaklaşımının yalnızca uyum göstermek için değil, karmaşık ve düzenlemeye duyarlı bir teknik ortamda tutarlı sonuç üretmek için nasıl düzenlenebileceğini gösterir. Özellikle ürün yaşam döngüsünün farklı aşamaları arasında izlenebilir bağlantılar kurulması, havacılık sektöründe kalite yönetiminin ayırt edici yönlerinden biridir. Belgenin yürürlükten kaldırılmış olması, onun konu alanını ortadan kaldırmaz; ancak güncel uygulamada daha yeni sürüm ve sektör standartlarıyla birlikte değerlendirilmesi gerekir.