TS EN 9115

TS EN 9115, havacılık, uzay ve savunma kuruluşlarında teslim edilebilir yazılımın kalite yönetim sistemi içinde nasıl ele alınacağını tanımlayan, EN 9100’e ek niteliğinde bir standardın Türkçe kaydıdır. Yazılım burada, fiziksel bir ürünün parçası olarak teslim edilen veya müşteri/nihai kullanıcıya bağımsız olarak sunulan yazılımı ifade eder; bu nedenle konu yalnızca kodun yazılması değil, yazılımın planlanması, geliştirilmesi, doğrulanması, sürüm yönetimi ve teslim sonrası kontrolünün kalite açısından bütüncül biçimde yönetilmesidir.

Teslim edilebilir yazılımın kalite bağlamı

Bu tür yazılım, uçak sistemleri, yer destek ekipmanları, görev sistemleri, bakım uygulamaları veya savunma amaçlı dijital çözümler gibi güvenilirlik ve izlenebilirlik beklentisi yüksek ortamlarda kullanılır. Genel teknik açıdan önemli nokta, yazılımın bir ürün ömrü boyunca değişime açık olmasıdır: gereksinimler güncellenebilir, hatalar düzeltilebilir, yapılandırmalar ayrışabilir ve aynı sürüm farklı platformlarda farklı davranış gösterebilir. Bu yüzden kalite yönetim yaklaşımı; gereksinimlerin netleştirilmesi, değişikliklerin denetlenmesi, doğrulama ve geçerleme faaliyetleri ile yapılandırma kontrolünü özellikle kritik kılar.

EN 9100 ile ilişkisi ve kapsam sınırı

Başlıkta belirtildiği gibi bu belge, EN 9100’ün üzerine eklenen bir tamamlayıcıdır; yani tek başına genel bir yazılım geliştirme kılavuzu olarak değil, havacılık, uzay ve savunma kalite yönetim çerçevesinin yazılıma özgü yönlerini destekleyen bir kaynak olarak anlaşılmalıdır. Verilen özet kayıtta kapsam metni yer almadığından, standardın hangi ayrıntılı maddeleri, test yöntemlerini veya sayısal yeterlilik kriterlerini zorunlu kıldığı bu açıklamadan çıkarılamaz; ancak dokümanın amacı, teslim edilebilir yazılıma ilişkin kalite güvence beklentilerini AS&D ortamına uygun biçimde yapılandırmaktır.

Bu kayıt, 2013 baskısı EN 9115’e karşılık gelir ve daha sonra geri çekilmiştir. Bu nedenle ürünün değeri, temel olarak havacılık ve savunma yazılımı kalite terminolojisini ve EN 9100 çerçevesiyle ilişkisini anlamaya yöneliktir.